Sint-Catharina van Alexandrië
Sint
Catharina
werd
geboren
in
Alexandrië,
uit
heidense
ouders.
Ze
was
gezegend
met
grote
schoonheid
en
bezat
een
zo
buitengewoon
intellect
dat
ze
alle
wetenschappen
beheerste
die
in
die
tijd
in
haar
geboortestad
bloeiden.
De
enige
wetenschap
die
ze
niet
kende,
was
die
van
de
eeuwige
zaligheid;
maar
ook
die
verwierf
ze
uiteindelijk
op
de
volgende
manier:
In
haar
slaap
leek
het
haar
toe
dat
de
Koningin
van
de
Hemel
in
wonderbaarlijke
schoonheid
voor
haar
stond,
met
haar
goddelijke
Zoon
in
haar
armen.
Maar
deze
wendde
zich
ontevreden
van
haar
af
en
zei
dat
Catharina
lelijk
was,
omdat
ze
niet
gedoopt
was.
Catharina
ontwaakte
en,
terwijl
ze
over
haar
droom
nadacht,
werd ze door de hemel geïnspireerd om christen te worden. Haar feestdag is 25 november.
Wijsgeren
Van
Catharina
wordt
verteld
dat
ze
reeds
op
15-jarige
leeftijd
alle
werken
van
Plato
kende.
Toen
keizer
Maxentius
(306-
312)
haar
dwong
haar
geloof
in
Christus
af
te
zweren,
weigerde
zij
dat.
In
plaats
daarvan
beschaamde
zij
hem
door
de
vijftig keizerlijke wijsgeren te overtuigen van de waarheid van het christelijk geloof.
Rad
Haar
levenseinde
wordt
volgens
de
legende
gekenmerkt
door
mirakels.
Toen
zij
als
straf
voor
haar
geloofsijver
tot
de
doodstraf
werd
veroordeeld,
werd
het
folterwerktuig,
een
draaiend
rad,
door
de
bliksem
getroffen
waardoor
het
niet
meer
functioneerde.
Na
de
mislukte
radbraking
werd
getracht
haar
te
onthoofden.
Uit
de
wonden
die
daarbij
ontstonden,
vloeide
geneeskrachtige
melk.
Het
Jezuskind
zou
ook
aan
haar
verschenen
zijn
en
haar
tot
zijn
bruid
hebben uitverkoren.
Geestelijke strijd tegen fysieke demonen
De
strijd
van
de
sinte
Catharina
van
Alexandrië
was
grotendeels
een
strijd
van
geestelijk
geloof
tegen
de
"demonische"
invloed
van
de
keizer
en
de
heidense
filosofen,
die
de
krachten
van
het
kwaad
vertegenwoordigden.
Op
iconen
wordt
de
sint
Catharina
vaak
afgebeeld
met
een
rad
met
spijkers.
In
de
populaire
hagiografie
(heiligenlevens)
werd
het
breken
van
het
rad
met
spijkers,
bedoeld
voor
haar
executie,
door
een
demonische
of
aardse
kracht
gezien
als
Gods
ingrijpen, waarbij Hij namens haar streed tegen de duivelse plannen van haar gevangennemers.
Het
visioen
van
Jeanne
d'Arc
:
De
heilige
Catharina
van
Alexandrië
verscheen
aan
Jeanne
d'Arc
en
beloofde
haar
te
beschermen en te begeleiden in haar eigen "strijd".
Vanwege
haar
geloofsijver
kan
zij
niet
alleen
worden
aangeroepen
in
ieders
geloofstrijd,
maar
ook
nadrukkelijk
in
de
strijd tegen luiheid of de beinvloeding van demonen op dit vlak.
Etymologie van haar naam
Haar
naam
komt
in
het
Grieks
voor
als
Αἰκατερίνη
(Aikaterínē)
of
Ἑκατερίνη
(Ekaterínē).
Over
de
etymologie
wordt
gediscussieerd:
het
zou
afgeleid
kunnen
zijn
van
ἑκάτερος
(hekáteros,
‘elk
van
twee’);
het
zou
afgeleid
kunnen
zijn
van
de
naam
van
de
godin
Hecate;
het
zou
verwant
kunnen
zijn
aan
het
Griekse
αἰκία
(aikía,
‘belediging’,
‘wandaad’,
‘lijden’,
‘foltering’);
of
het
zou
afkomstig
kunnen
zijn
van
een
Koptische
naam
die
‘mijn
wijding
van
uw
naam’
betekent.
In
de
vroegchristelijke
tijd
werd
het
geassocieerd
met
het
Griekse
καθαρός
(katharós,
‘zuiver’),
en
de
Latijnse
spelling
werd
veranderd
van
Katerina
in
Katharina
om
dit
te
weerspiegelen.
Soms
wordt
ook
verteld
dat
haar
eerste
naam
Δ
ωροθέα
(Dorothea)
was
en
dat
ze
bij
haar
doop
de
naam
Αἰκατερίνα
(Aikaterina)
kreeg,
een
naam
die
haar
zuivere,
schone
en
onbezoedelde natuur markeert (van het Griekse
αἰὲν
καθαρινά
, ‘altijd schoon’).
Feestdag
De
meeste
christelijke
denominaties
vieren
de
gedachtenis
van
Sint-Catharina
op
25
november.
De
Russische,
Servische en Bulgaarse oosters-orthodoxe kerken vieren het echter op 24 november (Juliaanse kalender).
Sinaï
Het
beroemde
Griekse
Sint-Catharinaklooster
in
de
Sinaï-woestijn
is
aan
haar
gewijd.
Daar
liggen
relieken
die
aan
de
heilige worden toegeschreven. Volgens een legende hadden engelen haar dode lichaam naar de Sinaï overgebracht.
Nederland
De
Nieuwe
Kerk
in
Amsterdam
was
oorspronkelijk
een
parochiekerk
op
de
Nieuwe
Zijde,
dat
wil
zeggen
aan
de
westelijke
kant
van
de
ingedamde
Amstel.
Dit
in
1409
geconsacreerde
godshuis
was
eerst
gewijd
aan
Maria
en
later
aan Catharina van Alexandrië.
De
huidige
kathedraal
van
het
rooms-katholieke
aartsbisdom
Utrecht
is
aan
haar
gewijd.
Bij
deze
kerk
werd
in
de
15de
eeuw
een
klooster
gebouwd
dat
eveneens
haar
naam
droeg;
daar
is
nu
het
Museum
Catharijneconvent
gevestigd.
In
de
Middeleeuwen
was
ook
een
gracht
naar
haar
vernoemd,
de
Catharijnesingel;
boven
een
gedeelte
daarvan
werd
begin
jaren
zeventig
van
de
vorige
eeuw
een
groot
overdekt
winkel-,
kantoor-
en
woningcomplex
gebouwd:
Hoog
Catharijne.
De
Sint-Cathrien,
de
door
Pierre
Cuypers
ontworpen
centrale
stadskerk
van
Eindhoven,
werd
gebouwd
op
de
plek
waar
al
in
de
13de
eeuw
een
kerk
stond,
gewijd
aan
Sancta
Katarina
.
Het
grootste
hospitaal
van
Eindhoven
heet
Catharina Ziekenhuis.
Gebed en aanroeping tot Sint Catharina
Gebed
O
God,
die
Uw
heilige
maagd
en
martelaar
Catharina
hebt
onderscheiden
door
de
gave
van
grote
wijsheid
en
deugd,
en
een
zegevierende
strijd
tegen
de
vijanden
van
het
geloof;
schenk
ons,
smeken
wij
U,
door
haar
voorspraak,
standvastigheid
in
het
geloof
en
de
wijsheid
der
heiligen,
opdat
wij
al
de
kracht
van
ons
verstand
en
ons
hart
aan
Uw
dienst mogen wijden. Door Christus onze Heer. Amen.
Aanroeping
Sint
Catharina,
glorierijke
maagd
en
martelaar,
stralend
in
de
glans
van
wijsheid
en
zuiverheid;
uw
wijsheid
weerlegde
de
tegenstanders
van
de
goddelijke
waarheid
en
hulde
hen
in
verwarring;
uw
onberispelijke
zuiverheid
maakte
u
tot
bruid
van
Christus,
zodat
na
uw
glorierijke
martelaarschap
engelen
uw
lichaam
naar
de
berg
Sinaï
droegen.
Bid
voor
mij
om
vooruitgang
in
de
wetenschap
der
heiligen
en
de
deugd
van
heilige
zuiverheid,
opdat
ik,
de
vijanden
van
mijn
ziel
overwinnend,
de
overwinning
mag
behalen
in
mijn
laatste
strijd
en
na
de
dood
door
de
engelen
naar
de
eeuwige
zaligheid van de hemel mag worden geleid. Amen.
Afsluitend gebed
Mijn
Heer
en
mijn
God!
Ik
smeek
U
in
vereniging
door
het
bittere
lijden
en
de
dood
van
Jezus
Christus,
Uw
Zoon,
samen
met
de
verdiensten
van
Zijn
onbevlekte
en
gezegende
Moeder,
Maria,
altijd
maagd,
en
van
alle
heiligen,
in
het
bijzonder die van de heilige Helper, ter ere van wie ik deze gebeden bid.
Zie op mij neer, barmhartige Heer! Schenk mij Uw genade en Uw liefde, en verhoor genadig mijn gebed. Amen
Bronvermelding: deze tekst is gedeeltelijk onleend aan
de website KRO-NCRV
en de website Catholic Harbor of Faith